Από κάστρο σε μνημείο: Μεταμορφώσεις της Ακρόπολης από τον 19ο στον 21ο αιώνα

Τον Δεκέμβριο του 2023, με την ευγενική υποστήριξη του Ιδρύματος Ιωάννου Φ. Κωστοπούλου καθώς και του Γεωργίου Σαββαϊδη και της Μαρίας Σαββαϊδη-Πολύζου, εκδόθηκε το νέο βιβλίο της Ένωσης Φίλων Ακροπόλεως, με τίτλο «Από Κάστρο σε Μνημείο. Μεταμορφώσεις της Ακρόπολης από τον 19ο στον 21ο Αιώνα». Συγγραφέας του βιβλίου είναι η Καθηγήτρια Φανή Μαλλούχου-Tufano. Το βιβλίο διατίθεται στην ελληνική και αγγλική γλώσσα.
Το βιβλίο πραγματεύεται τις αλλαγές που υπέστη το τοπίο της Ακρόπολης στη διάρκεια των 200 χρόνων της πιο πρόσφατης ιστορίας της και τις διαδοχικές μεταμορφώσεις με βάση τις οποίες η Ακρόπολη από οχυρό κάστρο που ήταν τις παραμονές της ίδρυσης του ελληνικού κράτους μεταμορφώθηκε σε αρχαιολογικό, αρχετυπικό της κλασικής τέχνης, μνημείο.
Το βιβλίο διαρθρώνεται σε 5 ενότητες, σε χρονολογική διαδοχή, αρχίζοντας από τα τέλη 18ου αιώνα, όταν το ευρωπαϊκό ενδιαφέρον στρέφεται προς τον ελλαδικό χώρο, τότε υπό οθωμανική κυριαρχία, ανακαλύπτοντας για πρώτη φορά τον αρχαίο ελληνικό κόσμο. Ακολουθεί η εξιστόρηση των επεμβάσεων στην Ακρόπολη μετά την ανακήρυξή της ως πρώτου αρχαιολογικού χώρου του νεοσύστατου ελληνικού κράτους και καθόλη τη διάρκεια του 19ο αιώνα. Η τρίτη ενότητα πραγματεύεται το αναστηλωτικό έργο του Ν. Μπαλάνου, εξαιρετικά σημαντικό γιατί αφενός ολοκληρώνει τη διαδικασία της διαμόρφωσης της καθιερωμένης, εμβληματικής για τον δυτικό πολιτισμό, εικόνας της Ακρόπολης, αφετέρου γιατί οι άστοχες τεχνολογικές εφαρμογές του στα μνημεία καθιστούν αναπόφευκτη μια νέα, σωστική επέμβαση σε αυτά στο τελευταίο τέταρτο του 20ου αιώνα. Μετά από μια σύντομη αναφορά στις λίγες, αλλά καθοριστικές για την εικόνα της Ακρόπολης, επεμβάσεις της αμέσως μεταπολεμικής περιόδου, το βιβλίο, στην πέμπτη ενότητα, επικεντρώνεται στη σύγχρονη αναστήλωση της Ακρόπολης. Παρουσιάζονται τα ξεχωριστά ποιοτικά χαρακτηριστικά της, οι αρχές που τη διέπουν, οι τεχνικές επέμβασης στα μνημεία, ο τρόπος που αυτή μετέχει σε μια νέα μεταμορφωτική διαδικασία του βράχου που έχει ήδη αρχίσει. Ειδικά ως προς το τελευταίο αυτό ζήτημα γίνεται πραγμάτευση όλων των παραμέτρων του και αποτίμηση των επιπτώσεών του. Στον επίλογο του βιβλίου συνοψίζονται οι κυριότερες διαπιστώσεις σχετικά με την αέναη μεταμόρφωση της Ακρόπολης.
Το βιβλίο απευθύνεται στο πλατύ κοινό. Τα κύρια, ευσύνοπτα, κείμενα των διαφόρων ενοτήτων διανθίζονται με ένθετες σύντομες ιστορίες ποικίλου περιεχομένου, που κυμαίνονται από ανεκδοτολογικού τύπου αφηγήσεις έως σκιαγραφίες ορισμένων εκ των πρωταγωνιστών της ιστορίας ή αναφορές σε ορισμένα ειδικότερα, αλλά καίρια, ζητήματα.
Το βιβλίο είναι πλούσια εικονογραφημένο με σχέδια και φωτογραφίες, πολλές από τις οποίες είναι σπάνιες ή ελάχιστα γνωστές. Επιλεγμένη βιβλιογραφία, που παρατίθεται στο τέλος του κειμένου επιτρέπει στον αναγνώστη, που το επιθυμεί, την περαιτέρω εμβάθυνση.

(από την ιστοσελίδα του εκδότη)